Tự ốp tấm than tre tại nhà: quy tắc 1-1-1 và chi phí thật cho 5m²
Nội dung bài viết
Tự ốp được không? Được — nếu tường phẳng và mảng không quá lớn. Nhiều anh chị đã tự làm mảng tường sau TV trong một buổi chiều.
Nhưng trước khi bắt tay, có hai câu phải trả lời được: mua bao nhiêu và mất bao lâu. Bài này trả lời cả hai bằng một quy tắc dễ nhớ, kèm bảng chi phí thật cho một mảng 5m².
Khi nào nên tự làm, khi nào không
Nên tự làm khi:
- Tường phẳng, khô, đã bả.
- Mảng dưới 15m² — ví dụ tường sau TV, một mảng đầu giường.
- Tường thẳng đứng, không cong.
Không nên tự làm khi:
- Ốp trần — phải giữ tấm trên đầu suốt thời gian keo bám, rất mỏi và dễ hỏng.
- Mảng trên 15m² — sai một tấm ở đầu là lệch cả mảng.
- Tường cong, cột tròn — cần khò nhiệt và tay nghề uốn.
- Tường bong tróc vữa, lồi lõm nhiều, hoặc đang ẩm mốc — những tường này phải làm khung sắt hộp 40 chứ không dán keo, và đó là việc của thợ. Cách nhận biết và xử lý từng loại, xem bài Tường ẩm, tường mới trát: xử lý thế nào trước khi ốp.
Nói thẳng như vậy để anh chị khỏi mất tiền hai lần: làm hỏng rồi thuê thợ sửa bao giờ cũng đắt hơn thuê thợ ngay từ đầu.
Quy tắc 1-1-1
MỘT TẤM = MỘT TUÝP KEO = MỘT TIẾNG
Một tấm khổ 1220 × 2800mm phủ được 3,416 m². Dán hết khoảng một tuýp keo. Người chưa làm bao giờ thì một tiếng cho một tấm là thoải mái.
Nhớ ba con số đó là tính được mọi diện tích:
| Diện tích tường | Số tấm | Số tuýp keo | Thời gian |
|---|---|---|---|
| 5 m² | 2 tấm | 2 tuýp | ~2 tiếng |
| 10 m² | 3 tấm | 3 tuýp | ~3 tiếng |
| 15 m² | 5 tấm | 5 tuýp | ~5 tiếng |
| 20 m² | 6 tấm | 6 tuýp | ~6 tiếng |
Luôn mua dư khoảng 10%. Cắt xẻo ở góc, ở ổ điện và các mảng lẻ luôn tốn hơn tính trên giấy.
Bốn thứ cần chuẩn bị
- Tấm — chọn mã và khổ. Xem giá từng mã tại bảng giá.
- Keo — keo silicone trung tính, loại không có tính axit. Cách thử nhanh: bắn một chút ra miếng bìa, ngửi thấy mùi giấm chua là loại axit, đổi ngay. Eco Bamboo không bán keo nên đây là khuyến cáo về loại, không phải giới thiệu sản phẩm. Chi tiết ở bài Chọn keo dán tấm ốp than tre.
- Nẹp — nẹp kết thúc chạy viền ngoài, nẹp H ở chỗ nối hai tấm, nẹp góc ở các góc tường. Loại nào dùng ở đâu, xem bài Nẹp tấm ốp than tre: nẹp H, nẹp góc, nẹp kết thúc.
- Dụng cụ — thước dây, thước nivo, dao rọc hoặc máy cắt cầm tay, súng bắn keo, khăn lau, bút chì.
Tính nẹp TRƯỚC khi đặt hàng. Rất nhiều người đặt đủ tấm rồi mới nhớ nẹp, phải đặt bù chuyến sau và mất thêm một lượt vận chuyển.
Đừng cố bù độ lệch của tường bằng cách bôi keo dày hơn. Chỗ hõm sâu thì keo không chạm tới tấm, chỗ đó rỗng và sẽ là điểm bong đầu tiên. Tường lệch nhiều thì phương án đúng là làm khung sắt hộp 40 rồi bắn tấm lên — việc này nên để thợ làm.
Chi phí thật cho 5m²
Lấy ví dụ mảng tường 5m², dùng mã vân gỗ 8mm phổ thông:
| Hạng mục | Số lượng | Tra ở đâu |
|---|---|---|
| Tấm ốp 8mm (khổ 1220 × 2800) | 2 tấm | Trang bảng giá, lọc theo nhóm |
| Keo silicone trung tính | 2 tuýp | Theo cửa hàng vật liệu |
| Nẹp kết thúc | ~3 thanh | Trang bảng giá, lọc nhóm Nẹp |
| Nẹp H | ~1 thanh | Trang bảng giá, lọc nhóm Nẹp |
| Hao hụt 10% | — | Cộng thêm vào phần tấm |
Giá tra trực tiếp tại bảng giá Eco Bamboo — ở đó có cả cột quy ra đ/m² nên anh chị nhân với diện tích là ra ngay. Giá niêm yết chưa gồm VAT và cước vận chuyển.
Khi tra giá nẹp, nhớ chọn đúng bộ: nẹp cho tấm 5mm và nẹp cho tấm 8mm là hai bộ khác nhau, không dùng lẫn được.
Phần lớn tiền nằm ở tấm, không nằm ở phụ kiện. Nên tiết kiệm keo hoặc nẹp là tiết kiệm sai chỗ — hai món đó rẻ mà quyết định mảng ốp có bền hay không.
Tự làm hay thuê thợ
Tự làm tiết kiệm được tiền công. Nhưng có ba trường hợp thuê thợ vẫn rẻ hơn:
- Mảng lớn. Thợ làm nhanh gấp ba, và hao hụt do cắt sai ít hơn nhiều.
- Tường không phẳng hoặc đang ẩm. Những tường này cần làm khung sắt hộp 40 chứ không dán keo — cần dụng cụ và kinh nghiệm.
- Anh chị không có sẵn dụng cụ. Mua máy cắt và súng bắn keo cho một lần dùng thì không kinh tế.
Còn với một mảng tường 5–10m², tường phẳng, có sẵn dụng cụ cơ bản — tự làm hoàn toàn hợp lý.
Bảy bước làm
- Đo — đo chiều cao và chiều rộng mảng tường, vẽ ra giấy, đánh dấu vị trí ổ điện và công tắc.
- Đặt hàng dư 10% — kèm nẹp, tính trước.
- Kiểm tra tường — sạch bụi, khô, phẳng tương đối. Tường mới trát phải để tối thiểu 2–3 tuần. Áp thước 2m vào tường, khe hở lớn nhất dưới khoảng 5mm là dán được; lệch nhiều hơn thì phải trát vá hoặc làm khung.
- Cắt — đo hai lần, cắt một lần. Cắt mặt sau để mặt trước không sứt.
- Dán — bắt đầu từ một mép, không bắt đầu từ giữa. Bắn keo zíc-zắc lên mặt sau tấm, chừa mép khoảng 2cm, áp tấm, ép và giữ đủ thời gian nhà sản xuất keo ghi trên bao bì.
- Lắp nẹp — nẹp H ở mối nối, nẹp kết thúc chạy viền, nẹp góc ở góc. Lắp nẹp H cùng lúc với tấm, không lắp sau.
- Vệ sinh — lau keo thừa ngay khi còn ướt. Khô rồi thì gỡ bằng móng tay hoặc thẻ nhựa, không dùng dao rọc giấy và không dùng dung môi tẩy keo.
Bốn lỗi hay mắc
- Tường chưa khô đã dán. Đây là nguyên nhân số một khiến tấm bong sau một năm. Cách thử: dán một miếng nilon 30 × 30cm lên tường, dán kín mép, để 24 tiếng — mở ra thấy đọng hơi nước là chưa khô.
- Mua nhầm keo có tính axit. Loại này rẻ hơn và bán phổ biến hơn nên rất dễ mua nhầm. Ngửi thấy mùi giấm là đổi loại khác.
- Quên tính nẹp. Phải đặt bù chuyến sau, mất công và mất thêm cước.
- Dán từ giữa ra hai bên. Sai lệch dồn về hai đầu, mép cuối bị hở không đều. Luôn bắt đầu từ một mép.
Câu hỏi thường gặp
Một tấm ốp được bao nhiêu m²?
Tấm khổ 1220 × 2800mm phủ được 3,416 m². Khổ 1220 × 2440mm phủ được 2,977 m².
Một tấm hết bao nhiêu keo?
Khoảng một tuýp cho một tấm khổ 1220 × 2800mm.
Dán bằng keo gì?
Keo silicone trung tính, loại không có tính axit. Xem chi tiết ở bài Chọn keo dán tấm ốp than tre.
Ốp một phòng mất bao lâu?
Tính theo quy tắc một tiếng một tấm cho người chưa làm bao giờ. Một phòng ngủ ốp 10m² khoảng 3 tiếng, chưa kể thời gian đo và chuẩn bị.
Tự ốp có được bảo hành không?
Bảo hành áp dụng cho sản phẩm, không áp dụng cho lỗi thi công. Anh chị làm đúng hướng dẫn thì tấm vẫn được bảo hành bình thường.
Tường thạch cao có ốp được không?
Được, tấm ốp than tre nhẹ nên dán lên tường thạch cao được. Mảng lớn thì nên hỏi trước, bên em tư vấn theo từng trường hợp.
